Dulce et decorum est pro patria mori?

“Dulce et decorum est pro patria mori:
mors et fugacem persequitur virum.”
Zalig en eerzaam voor het vaderland te sterven,
De dood haalt immers ook een vluchtende weer in.
Maar welk vaderland is er nog te beërven?
En welke dood heeft überhaupt nog zin?

Als Wilfred Owen sneuvelt op de akkers aan de Oise,
Stuurt hij postuum aan Horatius een vlijmend, scherp, protest:
“My friend, you would not tell with such high zest
To children ardent for some desperate glory,
The old lie: Dulce et decorum est pro patria mori”.
Kon hij niet weten dat dit al met intense pijn geschreven
Honderd jaar later in alle wreedheid door blijft leven?

Januari, Afghanistan, Maidan Shar, 130 mensen opgeblazen,
Februari, Nigeria, Kujani, 140 levens voor immer gestoord.
Maart in Mali, Bankass, 160 herders geslacht door dwazen,
Pasen Sri Lanka, Negombo, Batticaloa and Colombo, 250 meer vermoord…

Voor welk land of welke eer strijden wrede terroristen?
Met hersens vol venijn, in perfide religieuze waan,
Roepen zij op tot haat, tot niet bestaande twisten
Misbruiken God en Allah, verkrachten hun bestaan.

En de burgerij wacht af, verwend door al die jaren
(Het Paaslam, immers, geslacht voor iedereen),
Geschokt toen plots als woeling door de baren,
Een gek in Utrecht mensen neerlegt op eigen offersteen.

Is niemand meer bereid voor ‘t vaderland te sterven,
Ook als is dat vaderland de wereld, verbonden als één Rijk?
Geen Staat echter die dwingt dit alles te beërven,
De mens als weerloos slachtoffer, of had Horatius toch gelijk?

“Saepe Diespiter
Neglectus incesto addidit integrum;
Raro antecedentem scelestum
Deseruit pede Poena claudo.”
“Want al strompelt de rechtspraak achteraan
Jupiter grijpt in zijn toorn wel schuldeloos met schuldig
En zelden blijft de misdaad ongeboet,”
Het vraagt enkel erg veel wijsheid, kracht en moed…

4 mei gedicht, voorgedragen tijdens de herdenking in Meppel, Nieuwe Kerk

  1. De gebruikte teksten uit het Latijn zijn van Horatius, Oden III. 2
  2. Wilfred Edward Salter Owen,18-03-1893 – 4-11-1918, was een Engelse dichter en militair die de rauwheid van de Eerste Wereldoorlog verwoordde in strofen, beroemd door het gedicht “Dulce Et Decorum Est”.
  3. De regels in de laatste strofe met de vertaling van Dr. A. Rutgers van der Loeff, Boucher – Den Haag. MCMXXXIX.
  4. “De schreeuw” van Edvard Munch, gefotografeerd in Moskou op 3 mei 2019 door de Stadsdichter op de overzichtstentoonstelling in het Tretyakov museum te Moskou.